Ngành kỹ thuật điện: Học gì và làm gì

Ngành kỹ thuật điện đang ngày càng trở thành lựa chọn hấp dẫn nhờ nhu cầu nhân lực ổn định và vai trò thiết yếu trong hầu hết các lĩnh vực sản xuất – đời sống. Vậy kỹ thuật điện là gì? Học kỹ thuật điện ra làm nghề gì? Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ các chuyên ngành phổ biến cũng như những vị trí việc làm đang được doanh nghiệp, nhà máy, khu công nghiệp và các công ty điện lực săn đón trong năm 2026.

Ngành kỹ thuật điện: Học gì và làm gì

Xem thử Đề thi Tốt nghiệp (các môn) Xem thử Đề thi ĐGNL-ĐGTD Xem thử Đề thi lớp 12 (các môn)

Chỉ từ 150k mua trọn bộ Đề thi ĐGNL - ĐGTD (các trường), Đề thi lớp 12, Đề thi Tốt nghiệp THPT (các môn học) bản word có lời giải chi tiết:

Quảng cáo

1. Ngành kỹ thuật điện là gì?

Ngành kỹ thuật điện (Electrical Engineering) là chuyên ngành chủ yếu tập trung đến việc sản xuất và phân phối năng lượng điện trên quy mô vĩ mô, ví dụ như truyền tải năng lượng và điều khiển motor. Với đặc điểm này, ngành kỹ thuật điện có nhiều đặc điểm tương tương với  ngành kỹ thuật cơ khí và dân dụng.

Với ngành kỹ sư điện tử, sinh viên được tiếp cận với kiến ​​thức chuyên môn về các mạch được sử dụng trong máy tính cũng như các công nghệ hiện đại khác, do vậy ngành kỹ thuật điện tử thường được giảng dạy cùng với khoa học máy tính.

Ngành kỹ thuật điện: Học gì và làm gì

Ngành kỹ thuật điện là gì? Học kỹ thuật điện ra làm nghề gì?

Sinh viên theo học ngành này sẽ được cung cấp các kiến thức và kỹ năng về các lĩnh vực liên quan đến thiết kế, chế tạo trong phạm vi rộng của ngành công nghệ kỹ thuật điện - điện tử cùng khả năng tự học để thích ứng với sự phát triển không ngừng của khoa học và công nghệ. Cử nhân của ngành kỹ thuật điện có khả năng thực hành, xử lý các nghiệp vụ liên quan đến lĩnh vực thiết kế điện, thiết bị điện, xây lắp máy, xây lắp điện, các nhà máy nhiệt điện, thủy điện, điện gió, điện mặt trời. Đặc biệt, trong thời đại công nghiệp 5.0, các kỹ sư kỹ thuật điện, điện tử còn phải có khả năng áp dụng các công nghệ mới như AI, IoT, Big data vào thiết kế, sản xuất và quản lý các hệ thống điện, điện tử.

Quảng cáo

2. Học kỹ thuật điện ra làm nghề gì?

Ngành kỹ thuật điện không chỉ gói gọn trong việc lắp đặt hay sửa chữa hệ thống điện mà còn là một lĩnh vực rộng lớn, bao gồm thiết kế – vận hành hệ thống điện, điện công nghiệp, tự động hóa, năng lượng tái tạo và quản lý kỹ thuật trong sản xuất.

Dưới đây là một số vị trí công việc theo từng chuyên ngành, giúp bạn hiểu rõ hơn con đường nghề nghiệp sau khi hoàn thành chương trình học:

2.1. Kỹ sư thiết kế bộ phận

Kỹ sư thiết kế bộ phận trong ngành kỹ thuật điện là chuyên môn tập trung vào việc nghiên cứu, thiết kế và tối ưu các bộ phận, linh kiện và hệ thống điện phục vụ cho sản xuất công nghiệp, dân dụng và hạ tầng kỹ thuật. Sinh viên được trang bị kiến thức nền tảng về điện – điện tử, hệ thống cung cấp điện, máy điện, điều khiển và tự động hóa; đồng thời rèn luyện kỹ năng sử dụng phần mềm thiết kế, tư duy kỹ thuật, phân tích và giải quyết vấn đề theo tiêu chuẩn an toàn – kỹ thuật.

Một số vị trí bạn có thể đảm nhiệm sau tốt nghiệp:

Kỹ sư thiết kế điện: Thiết kế sơ đồ mạch, hệ thống điện, tủ điện; lựa chọn thiết bị và đảm bảo tuân thủ tiêu chuẩn kỹ thuật.

Quảng cáo

Kỹ sư thiết kế bộ phận: Phụ trách thiết kế chi tiết các bộ phận, module trong hệ thống điện, phối hợp với các bộ phận cơ khí, tự động hóa để hoàn thiện sản phẩm.

Kỹ sư R&D ngành điện: Nghiên cứu, cải tiến và phát triển sản phẩm/hệ thống điện mới, nâng cao hiệu suất và độ an toàn.

Kỹ sư kỹ thuật – dự án điện: Tham gia triển khai dự án, bóc tách thiết kế, giám sát lắp đặt và chạy thử hệ thống theo bản vẽ.

Kỹ sư tư vấn – thiết kế hệ thống điện: Phân tích nhu cầu khách hàng, đề xuất giải pháp thiết kế tối ưu cho nhà máy, tòa nhà, hoặc hệ thống năng lượng.

2.2. Kỹ sư nghiên cứu, thiết kế, vận hành

Kỹ sư nghiên cứu, thiết kế và vận hành là chuyên ngành tập trung vào việc nghiên cứu, phát triển, thiết kế và đảm bảo vận hành hiệu quả các hệ thống điện trong công nghiệp, dân dụng và hạ tầng năng lượng. Sinh viên được trang bị kiến thức nền tảng và chuyên sâu về hệ thống điện, máy điện, điện tử công suất, điều khiển – tự động hóa, cùng kỹ năng phân tích, thiết kế và xử lý sự cố theo các tiêu chuẩn kỹ thuật và an toàn.

Quảng cáo

Cơ hội nghề nghiệp sau khi hoàn thành chương trình học gồm:

Kỹ sư nghiên cứu: Nghiên cứu, phát triển và cải tiến thiết bị, hệ thống điện; ứng dụng công nghệ mới nhằm nâng cao hiệu suất, độ tin cậy và tiết kiệm năng lượng.

Kỹ sư thiết kế điện: Thiết kế sơ đồ nguyên lý, hệ thống cung cấp điện, trạm biến áp, tủ điện; lựa chọn thiết bị và tối ưu giải pháp kỹ thuật cho từng công trình, dự án.

Kỹ sư vận hành hệ thống điện: Quản lý, giám sát và vận hành hệ thống điện tại nhà máy, khu công nghiệp, tòa nhà hoặc nhà máy điện; đảm bảo hệ thống hoạt động ổn định, an toàn và liên tục.

Kỹ sư bảo trì – kỹ thuật điện: Phân tích sự cố, lập kế hoạch bảo trì, sửa chữa và nâng cấp thiết bị điện nhằm giảm thiểu rủi ro và thời gian ngừng hệ thống.

Kỹ sư dự án điện: Phối hợp triển khai các dự án điện từ khâu thiết kế, thi công đến nghiệm thu và bàn giao, đảm bảo tiến độ và chất lượng kỹ thuật.

2.3. Kỹ sư tư vấn thiết kế điện cho các nhà máy nhiệt điện

Kỹ sư tư vấn thiết kế điện cho các nhà máy nhiệt điện là chuyên môn tập trung vào việc nghiên cứu, tư vấn và thiết kế các hệ thống điện phục vụ cho nhà máy nhiệt điện, đảm bảo vận hành an toàn, ổn định và hiệu quả. Sinh viên theo học được trang bị kiến thức chuyên sâu về hệ thống điện công suất lớn, máy phát – máy biến áp, bảo vệ rơle, hệ thống điều khiển – giám sát, cùng các tiêu chuẩn kỹ thuật và quy định an toàn trong lĩnh vực năng lượng.

Sau khi tốt nghiệp, sinh viên chuyên ngành sẽ có thể làm các vị trí như:

Kỹ sư tư vấn thiết kế điện: Phân tích yêu cầu dự án, thiết kế hệ thống cung cấp và phân phối điện cho nhà máy nhiệt điện; lập bản vẽ kỹ thuật, thuyết minh thiết kế và đề xuất giải pháp tối ưu.

Kỹ sư thiết kế hệ thống điện nhà máy: Thiết kế trạm biến áp, hệ thống máy phát, lưới điện nội bộ, hệ thống bảo vệ – đo lường – điều khiển phù hợp với quy mô và công suất nhà máy.

Kỹ sư dự án điện năng lượng: Tham gia quản lý, phối hợp giữa các bộ môn (cơ khí, nhiệt, điều khiển), hỗ trợ triển khai thiết kế, thi công và nghiệm thu hệ thống điện.

Kỹ sư kỹ thuật – thẩm tra thiết kế: Đánh giá, kiểm tra và thẩm tra hồ sơ thiết kế điện, đảm bảo tuân thủ tiêu chuẩn quốc gia và quốc tế trong các dự án nhiệt điện.

Chuyên viên tư vấn kỹ thuật năng lượng: Đề xuất giải pháp nâng cao hiệu suất sử dụng điện, giảm tổn thất và đảm bảo độ tin cậy cho hệ thống điện nhà máy.

2.4. Kỹ sư quản lý tại các doanh nghiệp

Kỹ sư quản lý tại các doanh nghiệp là chuyên ngành kết hợp giữa kiến thức kỹ thuật điện và kỹ năng quản lý, nhằm tổ chức, điều phối và giám sát hiệu quả các hoạt động kỹ thuật – sản xuất – dự án trong doanh nghiệp. Sinh viên được trang bị nền tảng về hệ thống điện, thiết bị và công nghệ điện, đồng thời được rèn luyện kỹ năng quản trị dự án, quản lý nhân sự kỹ thuật, lập kế hoạch, kiểm soát chi phí và đảm bảo chất lượng – an toàn trong sản xuất và vận hành.

Sinh viên tốt nghiệp có thể đảm nhận các vai trò như:

Kỹ sư quản lý sản xuất – kỹ thuật: Tổ chức và giám sát hoạt động sản xuất, vận hành hệ thống điện; đảm bảo tiến độ, chất lượng và tuân thủ các tiêu chuẩn kỹ thuật.

Kỹ sư quản lý dự án điện: Lập kế hoạch, điều phối nguồn lực, theo dõi tiến độ và ngân sách các dự án điện; phối hợp giữa các bộ phận kỹ thuật, nhà thầu và đối tác.

Trưởng nhóm/Trưởng bộ phận kỹ thuật: Quản lý đội ngũ kỹ sư, phân công công việc, kiểm soát hiệu quả và hỗ trợ giải quyết các vấn đề kỹ thuật phát sinh.

Kỹ sư quản lý vận hành – bảo trì: Tổ chức công tác vận hành, bảo trì hệ thống điện tại nhà máy, khu công nghiệp hoặc tòa nhà, đảm bảo hệ thống hoạt động an toàn và ổn định.

Chuyên viên quản lý chất lượng – an toàn (QA/QC, HSE): Kiểm soát chất lượng kỹ thuật, an toàn lao động và tuân thủ quy định trong các hoạt động sản xuất, thi công điện.

2.5. Cán bộ tại các công ty tư vấn thiết kế điện

Cán bộ tại các công ty tư vấn thiết kế điện là vị trí chuyên môn tham gia vào quá trình nghiên cứu, tư vấn, lập phương án và thiết kế các hệ thống điện cho công trình công nghiệp, dân dụng và hạ tầng năng lượng. Sinh viên theo học được trang bị kiến thức nền tảng và chuyên sâu về hệ thống điện, thiết bị điện, tiêu chuẩn – quy chuẩn kỹ thuật, đồng thời rèn luyện kỹ năng phân tích, lập hồ sơ thiết kế, làm việc nhóm và phối hợp đa ngành.

Cơ hội nghề nghiệp sau khi ra trường:

Cán bộ tư vấn thiết kế điện: Tham gia khảo sát hiện trường, phân tích yêu cầu kỹ thuật, lập phương án thiết kế hệ thống cung cấp và phân phối điện phù hợp với từng dự án.

Kỹ sư thiết kế điện: Thực hiện bản vẽ kỹ thuật, sơ đồ nguyên lý, tính toán phụ tải, lựa chọn thiết bị và lập thuyết minh thiết kế theo tiêu chuẩn hiện hành.

Cán bộ thẩm tra – kiểm soát thiết kế: Kiểm tra, rà soát và đánh giá hồ sơ thiết kế điện, đảm bảo tính chính xác, an toàn và tuân thủ quy định pháp luật.

Cán bộ kỹ thuật dự án: Phối hợp với chủ đầu tư, đơn vị thi công và các bộ môn liên quan trong quá trình triển khai thiết kế, điều chỉnh kỹ thuật và nghiệm thu.

Chuyên viên tư vấn kỹ thuật điện – năng lượng: Đề xuất giải pháp tối ưu hóa hệ thống điện, nâng cao hiệu suất sử dụng năng lượng và giảm chi phí vận hành cho công trình.

 

2.6. Giảng viên

Giảng viên trong ngành kỹ thuật điện là chuyên môn tập trung vào việc đào tạo, hướng dẫn và phát triển nguồn nhân lực kỹ thuật điện cho các cơ sở giáo dục, viện nghiên cứu hoặc trung tâm đào tạo chuyên ngành. Giảng viên không chỉ truyền đạt kiến thức lý thuyết về hệ thống điện, máy điện, điện tử công suất, điều khiển – tự động hóa mà còn hướng dẫn sinh viên kỹ năng thực hành, tư duy phân tích, giải quyết vấn đề và áp dụng công nghệ mới trong ngành điện.

Các vị trí phổ biến trong lĩnh vực này:

Giảng viên đại học hoặc cao đẳng: Giảng dạy các môn học kỹ thuật điện, điện tử, hệ thống điện, tự động hóa; xây dựng giáo trình, đề cương bài giảng và hướng dẫn sinh viên thực hành.

Giảng viên đào tạo nghề – trung tâm kỹ thuật: Đào tạo kỹ thuật viên, kỹ sư thực hành trong các lĩnh vực điện công nghiệp, điện năng lượng tái tạo hoặc tự động hóa.

Nghiên cứu viên – giảng viên kiêm nghiên cứu: Tham gia nghiên cứu, phát triển công nghệ, viết báo cáo khoa học, hợp tác với các doanh nghiệp để ứng dụng các giải pháp kỹ thuật mới.

Cố vấn học thuật/hướng dẫn đồ án: Hướng dẫn sinh viên thực hiện đồ án tốt nghiệp, dự án nghiên cứu hoặc thiết kế hệ thống điện thực tế.

Chuyên viên đào tạo nội bộ tại doanh nghiệp: Phát triển và triển khai các chương trình đào tạo kỹ thuật điện cho nhân viên doanh nghiệp, nâng cao kỹ năng và kiến thức chuyên môn.

3. Mức lương của ngành kỹ thuật điện là bao nhiêu?

Hiện nay, thu nhập của cử nhân ngành kỹ thuật điện được đánh giá ở mức ổn định và có xu hướng tăng nhờ nhu cầu lớn về nhân lực trong các nhà máy, khu công nghiệp, công ty xây lắp điện và lĩnh vực năng lượng. Ngành kỹ thuật điện cũng nằm trong nhóm ngành kỹ thuật có nhu cầu tuyển dụng cao, đặc biệt trong bối cảnh công nghiệp hóa, tự động hóa và phát triển năng lượng tái tạo. Tuy nhiên, mức lương thực tế còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như kinh nghiệm làm việc, tay nghề chuyên môn, chứng chỉ nghề, vị trí công tác và quy mô doanh nghiệp. Dưới đây là bảng mức lương tham khảo cho ngành kỹ thuật điện tại Việt Nam năm 2025, được phân chia theo kinh nghiệm và quy mô doanh nghiệp vừa và nhỏ:

Cấp độ kinh nghiệm

Mức lương (VNĐ/tháng)

Fresher (sinh viên mới ra trường)

6.000.000 – 8.000.000

Junior (khoảng 1 năm kinh nghiệm)

9.000.000 – 14.000.000

Senior (trưởng nhóm)

14.000.000 – 22.000.000

Manager (quản lý)

Từ 22.000.000 trở lên

4. Các trường đại học đào tạo ngành kỹ thuật điện uy tín và chất lượng năm 2025

STT

Trường đại học

Tổ hợp môn

Điểm chuẩn

2025

Điểm chuẩn

2024

Khu vực miền Bắc

1

Đại Học Bách Khoa Hà Nội

A00; A01; B03; C01; C02; X02

27.55

26.81

2

Trường Đại Học Giao Thông Vận Tải

A00; A01; D07; X06

23.88

24.63

3

Trường Đại Học Xây Dựng Hà Nội

A00; A01; C01; D07; X06

25.75

23.8

4

Trường Đại Học Mỏ Địa Chất

A00; A01; C01; D01; X06

21.5

22.25

5

Trường Đại Học Khoa Học Và Công Nghệ Hà Nội

A00; A01; A02

19

20.8

Khu vực miền Trung

6

Trường Đại Học Bách Khoa Đà Nẵng

A00; A01; X06; X07; X26

23.55

24.25

7

Trường Đại Học Nha Trang

C01; X02; X03; X04; D01

21.5

18.5

8

Khoa Kỹ thuật và Công nghệ - Đại học Huế

A00; A01; C01; C02; D01; X07

17.2

16.7

9

Phân Hiệu Đại Học Huế tại Quảng Trị

A00; A01; C01; D01; X06; X07

15

15

Khu vực miền Nam

10

Trường Đại học Thủ Dầu Một

A00; A01; A02; A03; A04; C01; D01; X02; X05; X07

15.75

15

11

Trường Đại Học Tôn Đức Thắng

A01; C01; D01; D07; X06; X26; A00

27.61

30

12

Đại Học Cần Thơ

A00; A01; D07; X06; D01; X27

21.8

23.4

13

Trường Đại học Công Nghệ TPHCM

C01; C03; C04; D01; X01; X02

15

16

14

Trường Đại Học Bà Rịa – Vũng Tàu

A00; A01; D01; X26

15

15

5. VietJack – Nền tảng hỗ trợ ôn thi các môn tổ hợp vào ngành kỹ thuật điện

VietJack là nền tảng học tập trực tuyến được hàng triệu học sinh tin tưởng, cung cấp hệ thống bài giảng bám sát chương trình, ngân hàng đề thi phong phú và tài liệu ôn luyện cho cả kỳ thi tốt nghiệp THPT lẫn các kỳ thi đánh giá năng lực, đánh giá tư duy. Nhờ vậy, thí sinh có thể ôn tập toàn diện và tăng cơ hội trúng tuyển vào ngành kỹ thuật điện của các trường đại học theo mọi phương thức xét tuyển.

Các bài giảng trên VietJack được trình bày chi tiết, dễ hiểu, giúp học sinh củng cố nền tảng kiến thức, đồng thời nhận diện điểm mạnh – điểm yếu để điều chỉnh kế hoạch học tập phù hợp. Bên cạnh đó, kho đề thi thử đa dạng và được cập nhật thường xuyên giúp thí sinh rèn tốc độ, làm quen cấu trúc đề và nâng cao độ chính xác khi làm bài. Đối với những bạn xét tuyển theo phương thức học bạ hoặc tham gia kỳ thi đánh giá năng lực của các đại học lớn, VietJack cũng hỗ trợ tài liệu, đề luyện và hướng dẫn phương pháp làm bài theo từng dạng câu hỏi, giúp quá trình ôn tập trở nên bài bản và hiệu quả hơn.

Ngành kỹ thuật điện: Học gì và làm gì

Kho đề thi phong phú của VietJack

Nhờ lộ trình học tập khoa học, tài liệu chất lượng và nguồn đề thi phong phú, VietJack luôn đồng hành giúp học sinh chuẩn bị tốt nhất cho kỳ thi quan trọng. Nếu bạn đặt mục tiêu trúng tuyển ngành kỹ thuật điện, VietJack sẽ là người bạn đồng hành đáng tin cậy, hỗ trợ bạn củng cố kiến thức, rèn luyện kỹ năng và tiến gần hơn đến cánh cửa đại học mơ ước. Hãy bắt đầu hành trình luyện thi hiệu quả cùng VietJack TẠI ĐÂY (https://khoahoc.vietjack.com/) để củng cố kiến thức, làm quen đề thi và tăng cơ hội thành công.

Hy vọng những thông tin trong bài viết sẽ hỗ trợ bạn tự tin hơn khi quyết định theo đuổi lĩnh vực đầy tiềm năng này. Đừng quên theo dõi VietJack để cập nhật thêm nhiều thông tin hữu ích về giáo dục, tuyển sinh và định hướng học tập trong thời gian tới.

Xem thử Đề thi Tốt nghiệp (các môn) Xem thử Đề thi ĐGNL-ĐGTD Xem thử Đề thi lớp 12 (các môn)

Xem thêm các thông tin các ngành học Đại học khác trên cả nước:

Xem thêm đề thi lớp 12 các môn học có đáp án hay khác:

Đề ôn thi Tốt nghiệp (các môn học), ĐGNL, ĐGTD các trường có đáp án hay khác:

Tài liệu giáo án lớp 12 các môn học chuẩn khác:

Đã có app VietJack trên điện thoại, giải bài tập SGK, SBT Soạn văn, Văn mẫu, Thi online, Bài giảng....miễn phí. Tải ngay ứng dụng trên Android và iOS.

Theo dõi chúng tôi miễn phí trên mạng xã hội facebook và youtube:

Nếu thấy hay, hãy động viên và chia sẻ nhé! Các bình luận không phù hợp với nội quy bình luận trang web sẽ bị cấm bình luận vĩnh viễn.


Giải bài tập lớp 12 sách mới các môn học