50+ Nhận định về người sáng tác lớp 12 (siêu hay)

Tổng hợp Dẫn chứng nghị luận văn học Nhận định về người sáng tác lớp 12 hay nhất giúp học sinh có thêm dẫn chứng để viết bài văn NLVH hay hơn. Mời các bạn đón đọc:

50+ Nhận định về người sáng tác lớp 12 (siêu hay)

I. Khái niệm dẫn chứng trong văn bản nghị luận

- Dẫn chứng là những sự kiện, số liệu, hiện tượng, ví dụ cụ thể được đưa vào bài viết nhằm làm sáng tỏ và tăng sức thuyết phục cho luận điểm.

- Nói cách khác, dẫn chứng chính là “bằng chứng thực tế” giúp người viết chứng minh rằng ý kiến của mình không chỉ là nhận định chủ quan mà có cơ sở xác đáng, cụ thể, khách quan.

- Vai trò của dẫn chứng:

+ Cụ thể hóa luận điểm (tránh nói chung chung, mơ hồ)

+ Tăng độ tin cậy và sức thuyết phục

+ Làm cho bài viết sinh động, giàu tính thực tiễn

II. Khái niệm dẫn chứng nghị luận văn học

- Dẫn chứng trong nghị luận văn học là những chi tiết, hình ảnh, câu văn, đoạn thơ, ngoại hình và tâm lí nhân vật, tình huống… được trích từ tác phẩm văn học để phân tích, chứng minh cho nhận định về nội dung hoặc nghệ thuật của tác phẩm.

- Đặc điểm:

+ Xuất phát từ tác phẩm văn học cụ thể

+ Gắn với phân tích (không chỉ kể lại)

+ Phải chọn lọc tiêu biểu, chính xác và có giá trị làm sáng tỏ vấn đề nghị luận

- Ví dụ:

+ Khi phân tích nhân vật, dẫn chứng có thể là hành động, lời nói, tâm lí của nhân vật trong tác phẩm văn học.

+ Khi phân tích nghệ thuật, dẫn chứng có thể là hình ảnh, biện pháp tu từ, ngôn ngữ trong tác phẩm văn học.

- Phân biệt: Có thể phân biệt hai loại dẫn chứng cơ bản: 

+ Dẫn chứng nội tại là những chi tiết, hình ảnh, câu chữ trực tiếp lấy từ tác phẩm đang được nghị luận. Đây là loại dẫn chứng quan trọng nhất, bắt buộc phải có và cần được phân tích kĩ.

+ Dẫn chứng liên hệ là những ví dụ ngoài tác phẩm như tác phẩm khác, sự kiện đời sống, hay ý kiến của nhà phê bình, được dùng để mở rộng và làm sâu sắc thêm vấn đề.

III. Các hình thức nêu dẫn chứng trong bài văn nghị luận văn học

1. Dẫn nguyên văn cả câu, đoạn, văn bản ngắn.

Đây là cách nêu dẫn chứng được sử dụng phổ biến nhất trong các văn bản văn nghị luận đặc biệt trong nghị luận văn học. Khi đưa ra dẫn chứng là một câu thơ, câu văn hay một đoạn, một bài văn ngắn người ta thường dùng cách nêu dẫn chứng này và thường được sử dụng viết thành một đoạn văn riêng. Việc trích dẫn nguyên văn cả câu, đoạn, văn bản ngắn đòi hỏi việc trích dẫn mang tính chính xác cao vì thế người viết phải nắm được, hiểu được và thuộc dẫn chứng. Nếu sử dụng dẫn chứng ở nhiều bài khác nhau người ta phải chú thích dẫn chứng (Dùng ngoặc đơn để ghi tên tác giả, tác phẩm của dẫn chứng).

Ví dụ: Tạo hóa đã ban tặng cho con người một đặc quyền thiêng liêng – đó là sống. Van-gốc đã từng thốt lên rằng: “Đối với tôi không có gì tốt đẹp hơn là cuộc sống”. Dù cho ai nói với bạn điều gì đi chăng nữa, hãy vững tin rằng cuộc sống xung quanh ta chứa đầy hạnh phúc và niềm vui. Xuân Diệu, “thi sĩ mới nhất trong các nhà thơ mới” (Hoài Thanh), đã hơn một lần khẳng định lối sống “vội vàng” của mình:

Mau với chứ, vội vàng lên với chứ,

Em, em ơi, tình non đã già rồi

(Giục giã – Xuân Diệu).

2. Trích từ ngữ tiêu biểu.

Khi làm bài văn nghị luận, đôi khi người viết có thể trích dẫn các từ ngữ tiêu biểu. Lúc ấy các dẫn chứng được kết hợp vào trong lời văn nghị luận của người viết.

Ví dụ: Quê hương Việt Nam qua bức tranh thôn Vĩ Dạ của xứ Huế sao mà xinh xắn thế, mơ mộng và trữ tình đến thế. Bằng những hình ảnh bình dị, thân thương như “nắng hàng cau” trong khu vườn “mướt” “xanh như ngọc”, nhà thơ cho chúng ta thêm yêu và trân trọng xứ Huế. Những “bến sông trăng” với con thuyền “chở trăng” gợi lên chất mộng, chất thơ nhưng cũng rất thực. Đấy chính là tấm lòng của nhà thơ đối với quê hương, với thiên nhiên đất nước. Ta có thể nhận thấy ngay các dẫn chứng trong đoạn văn trên là những từ ngữ tiêu biểu được trích dẫn bằng cách đặt trong ngoặc kép, hòa vào lời văn của người viết như:“nắng hàng cau”, “mướt”, “xanh như ngọc”, “bến sông trăng”, “chở trăng”.

3. Tóm lược nội dung chính.

Đây là cách trích dẫn dẫn chứng theo hình thức gián tiếp và khá phổ biến trong văn nghị luận, người viết chỉ dẫn ý của câu thơ, câu văn, lời nói, tóm lược nội dung câu chuyện… và không cần đặt trong ngoặc kép để đưa vào văn nghị luận.

Ví dụ: Mở đầu tác phẩm, Nam Cao đã đảo lộn thời gian tuyến tính, không đi từ quá khứ mà xuất phát từ tương lai, đẩy ngay Chí Phèo ra giữa sân khấu cuộc đời bằng những tiếng chửi sặc mùi rượu. Ban đầu hắn chửi trời, rồi hắn chửi đời, hắn chửi ngay tất cả làng Vũ Đại. Nhưng không ai đáp lời thằng say rượu. Tức mình, hắn phải chửi cha đứa nào không chửi nhau với hắn, đến cuối cùng hắn đau đớn, hắn nghiến răng vào mà chửi cái đứa đã đẻ ra Chí Phèo.

IV. Chọn lọc và sử dụng dẫn chứng nghị luận văn học hiệu quả

Để sử dụng dẫn chứng hiệu quả trong bài nghị luận văn học, người viết cần tuân thủ một số nguyên tắc cơ bản theo trình tự logic. Trước hết là chọn lọc dẫn chứng: không phải chi tiết nào trong tác phẩm cũng có giá trị như nhau, vì vậy cần ưu tiên những chi tiết tiêu biểu, giàu ý nghĩa, có khả năng làm nổi bật trực tiếp luận điểm. Việc ghi nhớ có chọn lọc các “chi tiết đắt giá” sẽ giúp bài viết chủ động và chính xác hơn.

Tiếp đó, dẫn chứng phải đảm bảo tính chính xác. Khi trích dẫn cần đúng từ ngữ, đúng nội dung; nếu không nhớ nguyên văn, có thể diễn đạt lại nhưng vẫn phải giữ đúng ý nghĩa cốt lõi. Sự sai lệch trong dẫn chứng sẽ làm giảm độ tin cậy của lập luận.

Bên cạnh đó, việc đưa dẫn chứng cần theo trình tự hợp lí: có lời dẫn để giới thiệu, nêu dẫn chứng ngắn gọn, và quan trọng nhất là phân tích. Dẫn chứng chỉ thực sự có giá trị khi được phân tích rõ ràng nhằm làm sáng tỏ luận điểm; nếu chỉ nêu mà không phân tích, bài viết sẽ trở nên kể lể, thiếu chiều sâu.

Trong quá trình phân tích, cần kết hợp nội dung và nghệ thuật, không chỉ chỉ ra ý nghĩa mà còn làm rõ cách tác giả thể hiện qua hình ảnh, ngôn ngữ hay biện pháp tu từ. Đồng thời, cần sử dụng dẫn chứng với số lượng hợp lí: chọn ít nhưng tiêu biểu và tập trung phân tích sâu để tránh lan man.

Ngoài ra, có thể liên hệ mở rộng ở mức độ vừa phải với tác phẩm khác hoặc đời sống để tăng chiều sâu, nhưng vẫn phải đảm bảo trọng tâm là dẫn chứng từ tác phẩm chính.

Tóm lại, sử dụng dẫn chứng hiệu quả đòi hỏi người viết phải biết chọn đúng, trích đúng, đưa đúng và phân tích sâu. Khi đó, bài văn nghị luận sẽ trở nên chặt chẽ, thuyết phục và có giá trị cao.

Nhận định về người sáng tác lớp 12

1. “Anh chớ ngại con đường gian khổ nhất

Đau nỗi đau của mỗi trái tim người

Để thơ anh mang lửa đến cho đời

Trên chữ “tài”, chữ “tâm” kia phải “lớn”

(Lưu Quang Vũ, trích Giấc mộng đêm)

2. “Người vẫn còn mang vết thương đã toan đi chữa lành vết thương cho người khác. Tôi nghĩ nghề viết cũng đơn giản như vậy, chữa lành, an ủi những vết thương của người đời để làm dịu vết thương của chính mình.”

(Nguyễn Ngọc Tư)

3. “Tôi muốn làm nhà văn chân thật chân thật trọn đời

Đường mật công danh không làm ngọt được lưỡi tôi

Sét nổ trên đầu không xô tôi ngã

Bút giấy tôi ai cướp giật đi

Tôi sẽ dùng dao viết văn lên đá.”

(Phùng Quán, trích “Lời mẹ dặn”)

4. “Văn chương muôn đời là mảnh đất bí ẩn cần được khai thác và sứ mệnh của người nghệ sĩ là, phải chắt chiu từng những hạt bụi vàng giữa cuộc đời để đúc nên “bông hồng vàng”.

(J.W.Goethe)

5. “Phong cách là chỗ độc đáo về tư tưởng cũng như nghệ thuật có phẩm chất thẩm mĩ thể hiện trong sáng tác của những nhà văn ưu tú.”

(Phương Lựu)

6. Cái đẹp của người nghệ sĩ bắt nguồn từ đời sống nhưng quan trọng và trực tiếp hơn cả là cái đẹp trong chính người nghệ sĩ.

(Khuyết danh)

7. “Người nghệ sĩ tự tôi luyện mình trong sự giao lưu không ngừng với kẻ khác, ở cái vị trí luôn luôn nằm giữa, một bên là cái đẹp anh ta không thể thiếu và bên kia là cái cộng đồng anh ta không thể dứt bỏ.”

(Albert Camus)

8. “Quá trình sáng tạo nghệ thuật chân chính bao giờ cũng là một quá trình kép: vừa sáng tạo ra thế giới, vừa kiến tạo nên bản thân mình.”

(Lev Tolstoy)

9. “Đọc một vài đoạn văn của Thạch Lam đôi khi tôi có cảm tưởng ông là một hệ thống dây tơ nhạy bén đến độ có thể thu nhận được sự thay đổi về cường độ ánh sáng hay âm sắc của lại lá khi khô rụng va vào đất.”

(Thế Uyên)

10. “Nhà văn không phải là diễn viên trên sàn diễn. Nhà văn không phải là loài có cánh. Nhà văn phải đứng bằng hai chân giữa mặt đất đầy hiểm họa, giữa thập loại chúng sinh.”

(Nguyễn Minh Châu)

11. “Viết văn là đem đến cho tâm hồn người ta đồng thời sự yên ổn và không yên ổn, cùng một lúc vừa cởi giải vừa gây băn khoăn thắc mắc.”

(Nguyễn Minh Châu)

12. “Đừng nói: Trao cho tôi đề tài. Hãy nói: Trao cho tôi đôi mắt.”

(Rasul Gamzatov)

13. “Người nghệ sĩ đích thực, người nghệ sĩ có tài năng bao giờ cũng mang đến cho đời một cái gì mới, một cái gì riêng biệt chưa từng có.”

(Nguyễn Văn Hạnh, Huỳnh Như Phương)

14. “Nhà thơ như con ong biến trăng hoa thành một mật

Một giọt mật thành đòi vạn chuyến ong bay.”

(Chế Lan Viên)

15. “Trong nghệ thuật, không phải cái mới nào cũng hay, nhưng chắc chắn cái nào hay cũng mới.”

(Nguyễn Đăng Điệp)

16. “Khi cuộc sống xuất hiện những nỗi niềm thiết tha không bút nào tả xiết đối với năng lực thông thường, nghệ sĩ là người vượt qua giới hạn đó để đưa nỗi niềm kia vào hàng vĩnh viễn.”

(Phương Lựu)

17. “Nhà thơ là người phát ngôn, người đặt tên, người đại diện cái đẹp… Dấu hiệu và bằng chứng của nhà thơ là ở chỗ anh ta nói được những lời người khác chưa từng nói.”

(Khuyết danh)

18. “Nghề văn là nghề chuyên nghiệp về sự ngẫm nghĩ. Nhà văn tự xem mình là kẻ có khả năng, có trách nhiệm và có ham thú đúc kết nhân tình thế thái, đặng tìm ra cho bản thân mình và bạn đọc của mình những giá trị, những ý nghĩa vừa cố định vừa thay đổi không ngừng của đời sống con người.”

(Bảo Ninh)

19. “Không người làm thơ nào không phải trải qua những cơn tuyệt vọng muốn quẳng bút đi làm nghề khác cho nó khỏe. Nhưng thơ là một nghiệp, một tình yêu đắm đuối.”

(Lê Đạt)

20. “Ngọn gió nhà thơ băng qua rừng, băng qua biển để tìm ra tiếng nói của riêng mình.”

(Rabindranath Tagore)

21. “Nhà văn xét cho cùng, chỉ sống một phần bằng vào sự trải nghiệm thôi, nhà văn tồn tại bằng trí tưởng tượng của mình.”

(Nguyễn Đình Tú)

22. “Anh chỉ là một giọt nước thôi như các giọt

Chỉ vì ở trong bể thôi, nên anh đã mặn như đời.”

(Chế Lan Viên)

23. “Thiên hướng của người nghệ sĩ là đưa ánh sáng vào trái tim con người.”

(George Sand)

24. “Dù anh viết xuôi viết ngược như thế nào, dù cho rằng anh viết về sự giận dữ, về lòng căm thù, về nỗi đau khổ chán chường thì rút cuộc cũng để truyền thổi vào giữa tâm hồn người đọc một niềm tin vào cuộc sống, một tình yêu bát ngát đối với cuộc sống.”

(Nguyễn Minh Châu)

25. “Nghệ thuật là ở chỗ tìm ra cái phi thường trong cái bình thường và cái bình thường trong cái phi thường.”

(Denis Diderot)

26. “Hãy biết rằng chính trái tim bạn đang lên tiếng và rên rỉ khi tay bạn viết.”

(Alfed de Musset)

27. “Bể khổ của nhân loại là hầm mỏ khai thác không vơi cạn của đời tôi.”

(V.Hugo)

28. “Một chữ tình để duy trì thế giới, một chữ tài để tô điểm càn khôn.”

(Trương Trào)

29. “Có những đêm không ngủ,

nước mắt rực cháy và thổn thức,

lòng tràn ngập nhớ nhung…

Khi đó tôi viết.”

(Lermontov)

30. “Nhà văn không có phép thần thông để vượt ra ngoài thế giới này, nhưng thế giới này trong con mắt nhà văn phải có một hình sắc riêng.”

(Hoài Thanh)

31. “Phát kiến của nhà văn vẫn luôn đi trước biến cố hiện thực, đó là hiện tượng chưa có ai để tâm tìm lời giải đáp.”

(Albérès)

32. “Điều then chốt là phải luôn luôn sáng tạo ra cái mới… Cái quý của nhà văn là sáng tạo ra cái mới chứ không phải viết được nhiều.”

(Trần Đình Sử)

33. “Người nghệ sĩ không thể lạnh lùng khi sáng tạo. Khi viết, máu phải sôi lên.”

(Solokhov)

34. “Qua giọng hát, anh nhận ra người hát

Qua nét khắc, anh nhận ra người thợ bạc.”

(Rasul Gamzatov)

35. “Thế giới được tạo lập không phải một lần, mà mỗi lần người nghệ sĩ độc đáo xuất hiện thì lại một lần thế giới được tạo lập.”

(Marcel Proust)

36. “Không người nghệ sĩ vĩ đại nào lại thấy mọi thứ như bản chất của nó. Nếu anh ta thấy như vậy, anh ta sẽ không còn là nghệ sĩ.”

(Oscar Wilde)

37. “Dù khi sáng tác, nhà văn ở giữa hoang đảo của lòng mình, ông ta vẫn không thể không nghe thấy tiếng dội của sóng biển thời đại xô vào vách đá tâm hồn.”

(Huỳnh Như Phương)

38. “Ở đâu có lao động thì ở đó có sáng tạo ngôn ngữ. Nhà văn không chỉ học tập ngôn ngữ của nhân dân mà còn là người phát triển ra ngôn ngữ sáng tạo, không nên ăn bám vào người khác.”

(Nguyễn Tuân)

39. “Nghệ sĩ là con người biết khai thác những ấn tượng riêng – chủ quan – của mình, tìm trong những ấn tượng riêng ấy cái có giá trị khái quát và làm cho chúng có được hình thức riêng.”

(M.Gorky)

40. “Đặc quyền vốn thuộc về tất cả các nhà văn là thử nghiệm khả năng của ngôn ngữ theo mọi cách họ có thể tưởng tượng ra – mà nếu không có tinh thần phiêu lưu đó, không điều gì mới mẻ có thể ra đời.”

(Haruki Murakami)

41. “Những gì tôi viết ra là những gì thương yêu nhất của tôi, những ước mong nhức nhối của tôi.”

(Nguyên Hồng)

42. “Với nhà văn, chỉ có một hình thức ái quốc tồn tại: thái độ của anh ta với ngôn ngữ.”

(Joseph Brodsky)

43. “Văn hóa nghệ thuật cũng là một mặt trận. Anh chị em là chiến sĩ trên mặt trận ấy.”

(Hồ Chí Minh)

44. “Một cuộc thám hiểm thực sự không phải ở chỗ cần một vùng đất mới mà cần một đôi mắt mới.”

(Marcel Proust)

45. “Bạn hãy giữ lấy cái gì là riêng của mình, hãy săn sóc cho nó phát triển tự do. Lúc một nghệ sĩ không có cái gì là riêng của mình thì phải thấy ở người đó chẳng có gì hết.”

(M.Gorky)

46. “Người nghệ sĩ tôi luyện bản thân trong mối tương quan liên tục giữa mình và người khác, tại quãng đường giữa cái đẹp không thể bỏ qua và cộng đồng không thể tách rời.”

(A.Camus)

47. “Ngồi xuống viết mới vô nghĩa làm sao khi anh còn chưa đứng lên để sống.”

(Henry David Thoreau)

48. “Hãy lấp đầy trang giấy với hơi thở của con tim.”

(William Wordsworth)

49. “Để có thể viết về cuộc đời, đầu tiên bạn phải sống nó đã.”

(Ernest Hemingway)

50. “Sống đã rồi hãy viết, hãy hòa mình vào cuộc sống vĩ đại của nhân dân.”

(Nam Cao)

Xem thêm các Dẫn chứng Nghị luận văn học hay, chọn lọc khác:

• Dẫn chứng nghị luận văn học Quan điểm sáng tác và phong cách nghệ thuật lớp 12
• Dẫn chứng nghị luận văn học Vai trò và nhiệm vụ của người sáng tác lớp 12
• Dẫn chứng nghị luận văn học Nhận định về chức năng nhận thức của văn học lớp 12
• Dẫn chứng nghị luận văn học Nhận định về chức năng giáo dục của văn học lớp 12
• Dẫn chứng nghị luận văn học Nhận định về chức năng thẩm mỹ của văn học lớp 12
• Dẫn chứng nghị luận văn học Nhận định hay về Thơ ca lớp 12
• Dẫn chứng nghị luận văn học Nhận định hay về Văn xuôi (truyện ngắn – tiểu thuyết) lớp 12
• Dẫn chứng nghị luận văn học Nhận định hay về Kịch lớp 12

---