Soạn bài Vội vàng - ngắn nhất Kết nối tri thức

Soạn bài Vội vàng trang 93, 94, 95 ngắn nhất mà vẫn đủ ý được biên soạn bám sát sách Ngữ văn lớp 12 Kết nối tri thức giúp học sinh soạn văn 12 dễ dàng hơn.

Soạn bài Vội vàng - Kết nối tri thức

1. Trước khi đọc

Câu 1 (trang 93 sgk Ngữ văn 12 Tập 2): Cảm nhận của mỗi cá nhân về thời gian là giống nhau hay khác nhau? Vì sao?

Trả lời

Cảm nhận của mỗi cá nhân về thời gian là khác nhau. Vì một số yếu tố sau: kinh nghiệm sống; tuổi tác; môi trường;...

Câu 2 (trang 93 sgk Ngữ văn 12 Tập 2): Theo bạn, ý niệm về thời gian có ảnh hưởng như thế nào đến thái độ sống, lí tưởng sống của con người?

Trả lời

Ý niệm về thời gian có ảnh hưởng sâu sắc đến thái độ và lí tưởng sống của con người:

- Khi ý thức thời gian hữu hạn, con người sống có trách nhiệm, biết trân trọng hiện tại và lựa chọn những giá trị bền vững.

- Nhìn thời gian như một dòng chảy dài, con người bớt ám ảnh với lợi ích trước mắt, hướng tới lí tưởng lâu dài và ý nghĩa nhân văn.

- Nhận ra sự thay đổi của thời gian, con người điều chỉnh thái độ sống linh hoạt, không tuyệt đối hoá vật chất hay quyền lực nhất thời.

2. Đọc văn bản

Gợi ý trả lời câu hỏi trong bài đọc:

1. Chú ý các động từ, các biện pháp tu từ

- Các động từ: tắt, buộc, bay

- Các biện pháp được sử dụng: Điệp từ: “Tôi muốn”

2. Hình dung về bức tranh cuộc sống được miêu tả.

- Khung cảnh rực rỡ, tràn đầy sức sống:

+ Hình ảnh: ong bướm, tuần tháng mật, hoa của đồng nội, lá của cành tơ, yến anh, khúc tình si, ánh sáng chớp hàng mi.

+ Màu sắc: rực rỡ, tươi tắn của mùa xuân.

+ Âm thanh: tiếng chim hót, tiếng gió reo.

+ Cảm nhận: cuộc sống sôi động, náo nhiệt, tràn đầy sức sống.

3. Chú ý sự cảm nhận về thời gian của nhân vật trữ tình

- Nhân vật trữ tình trong bài thơ "Vội vàng" có một cảm nhận vô cùng mãnh liệt về thời gian.

+ Thời gian trôi qua một cách nhanh chóng.

+ Thời gian là hữu hạn và không thể nào níu giữ.

+ Sự trôi chảy của thời gian khiến con người cảm thấy nuối tiếc, tiếc nuối tuổi xuân, tiếc nuối những gì đã qua.

- Chính vì vậy, nhân vật trữ tình trong bài thơ "Vội vàng" có một thái độ sống vội vã, hối hả, muốn tận hưởng hết thảy những gì đẹp đẽ của cuộc đời, muốn yêu, muốn sống, muốn dâng hiến hết mình cho cuộc đời.

4. Lắng nghe giọng điệu của nhân vật trữ tình.

Giọng điệu của nhân vật trữ tình trong bài thơ cũng mang những đặc điểm sau:

- Nồng nàn, say đắm.

- Hối hả, vội vã.

=> Giọng điệu của nhân vật trữ tình trong bài thơ “Vội vàng” đã góp phần làm nên sức hấp dẫn của bài thơ. Nó khiến cho người đọc cảm thấy đồng cảm với những suy tư, trăn trở của nhân vật trữ tình, đồng thời cũng thôi thúc con người hãy trân trọng thời gian, trân trọng cuộc sống.

* Sau khi đọc

* Nội dung chính của đoạn trích: Bài thơ là lời giục giã hãy sống mãnh liệt, sống hết mình, hãy quý trọng từng phút, từng giây của cuộc đời mình nhất là những năm tháng tuổi trẻ của một hồn thơ yêu đời ham sống đến cuồng nhiệt

Gợi ý trả lời câu hỏi sau khi đọc:

Câu 1 (trang 95 sgk Ngữ văn 12 Tập 2): Nêu cảm nhận chung của bạn về nhịp điệu bài thơ.

Trả lời:

- Nhịp điệu:

+ Khổ thơ đầu: Nhịp điệu chậm rãi, thong thả, thể hiện tâm trạng ung dung, tự tại của tác giả trước cảnh sắc thiên nhiên.

+ Khổ thơ thứ hai: Nhịp điệu nhanh, dồn dập, thể hiện tâm trạng vội vã, muốn níu giữ thời gian của tác giả.

+ Khổ thơ thứ ba: Nhịp điệu trở lại chậm rãi, thể hiện tâm trạng tiếc nuối, bâng khuâng của tác giả.

Câu 2 (trang 95 sgk Ngữ văn 12 Tập 2): Xuân Diệu được coi là người có nhiều cách tân trong việc sử dụng ngôn từ. Bạn có đồng ý với nhận định này không? Vì sao?

Trả lời:

- Tôi đồng ý Xuân Diệu được coi là người có nhiều cách tân trong việc sử dụng ngôn từ vì:

+ Hình ảnh thơ độc đáo, sáng tạo: "của ong bướm này đây tuần tháng mật", "mùa chưa ngả chiều hôm", "ánh sáng chớp hàng mi", "từng giọt long lanh rơi", "khúc tình si", "cái hôn môi trên cánh đồng", "tình yêu bay giữa ngày vàng".

+ Giọng điệu thơ sôi nổi, trẻ trung, mới mẻ: "ta muốn ôm", "ta muốn riết", "ta muốn say", "ta muốn thâu".

+ Cách sử dụng từ ngữ táo bạo: "bướm ong", "yến anh", "cánh đồng", "hôn môi", "ngày vàng".

Câu 3 (trang 95 sgk Ngữ văn 12 Tập 2): Bức tranh thiên nhiên hiện lên như thế nào trong đoạn thơ thứ hai (từ "Của ong bướm này đây tuần tháng mật," đến "Phải chăng sợ độ phai tàn sắp sửa?")? Qua bức tranh đó, bạn nhận ra điều gì về cái nhìn thế giới của tác giả?

Trả lời:

- Bức tranh thiên nhiên:

+ Rực rỡ, tươi đẹp, tràn đầy sức sống: ong bướm, tuần tháng mật, hoa, lá, yến anh, khúc tình si, ánh sáng...

+ Tượng trưng cho tình yêu, tuổi trẻ và cuộc sống: mùa xuân, yến anh, cánh đồng...

- Cái nhìn thế giới của tác giả:

+ Yêu đời, say mê cuộc sống, trân trọng từng khoảnh khắc.

+ Có ý thức về sự ngắn ngủi của thời gian.

+ Nhanh nhạy, tinh tế trong cảm nhận.

Câu 4 (trang 95 sgk Ngữ văn 12 Tập 2): Qua sự tự bộc lộ của nhân vật trữ tình, hãy phân tích mạch vận động cảm xúc trong bài thơ. Nêu nhận xét khái quát về nhân vật trữ tình.

Trả lời:

- Mạch vận động cảm xúc:

+ Khổ 1: Ung dung, tự tại, yêu đời.

+ Khổ 2: Vội vã, muốn níu giữ thời gian.

+ Khổ 3: Tiếc nuối, bâng khuâng.

- Nhân vật trữ tình: Là "tôi" trữ tình: trẻ trung, yêu đời, có tâm hồn nhạy cảm, tinh tế.

Câu 5 (trang 95 sgk Ngữ văn 12 Tập 2): Cảm nhận về thời gian của Xuân Diệu trong bài thơ có gì mới mẻ, độc đáo so với cảm nhận về thời gian trong thơ trữ tình trung đại nói chung?

Trả lời:

Quan niệm về thời gian:

- Mới mẻ, độc đáo:

+ Thời gian là hữu hạn, trôi nhanh không thể níu giữ.

+ Cần phải vội vàng để tận hưởng mọi vẻ đẹp của cuộc sống.

- Khác biệt:

+ So với quan niệm "thời gian như nước chảy mây trôi" trong thơ ca trung đại, Xuân Diệu có ý thức chủ động về thời gian.

+ Quan niệm của Xuân Diệu thể hiện tinh thần lạc quan, yêu đời, trân trọng cuộc sống.

Câu 6 (trang 95 sgk Ngữ văn 12 Tập 2): Bài thơ Vội vàng thể hiện quan niệm gì của Xuân Diệu về tình yêu và tuổi trẻ? Bạn có đồng ý với quan niệm đó không? Vì sao?

Trả lời:

- Quan niệm về tình yêu và tuổi trẻ:

+ Tình yêu: nồng nàn, say đắm, mãnh liệt.

+ Tuổi trẻ: ngắn ngủi, cần phải vội vàng để tận hưởng.

- Đồng ý với quan điểm đó vì:

+ Cuộc sống hiện đại diễn ra nhanh chóng, con người cần phải vội vàng để theo kịp.

+ Tuổi trẻ là quãng thời gian đẹp nhất của đời người, cần phải tận hưởng trọn vẹn.

Câu 7 (trang 95 sgk Ngữ văn 12 Tập 2): Qua đoạn cuối của bài thơ (Từ “Ta muốn ôm” đến hết), bạn hiểu thế nào về triết lí sống của cái tôi cá nhân? Nghệ thuật thể hiện triết lí sống có điểm gì đặc sắc?

Trả lời:

- Triết lí sống của cái tôi cá nhân (qua đoạn cuối Vội vàng): Cái tôi ý thức sâu sắc thời gian trôi nhanh, tuổi trẻ hữu hạn, nên khát khao sống gấp, sống hết mình.

- Nghệ thuật thể hiện triết lí sống:

+ Hệ thống động từ mạnh, điệp cấu trúc “ta muốn” tạo nhịp điệu dồn dập, mãnh liệt.

+ Hình ảnh giàu cảm giác, ngôn ngữ tươi mới, táo bạo.

+ Giọng thơ sôi nổi, cuồng nhiệt, kết hợp cảm xúc – lí trí, làm triết lí sống hiện lên sinh động, thuyết phục.

Viết kết nối với đọc

Bài tập (trang 95 sgk Ngữ văn 12 Tập 2): Bài thơ Vội vàng của Xuân Diệu đã tác động như thế nào đến nhận thức của bạn về thời gian và tuổi trẻ? Viết đoạn văn (khoảng 150 chữ) để trả lời câu hỏi này.

Trả lời:

Đoạn văn tham khảo

Bài thơ Vội vàng của Xuân Diệu đã khiến tôi nhận thức sâu sắc hơn về giá trị của thời gian và tuổi trẻ. Thời gian trong cảm nhận của nhà thơ trôi đi nhanh chóng, một đi không trở lại, còn tuổi trẻ thì ngắn ngủi và mong manh. Từ đó, tôi hiểu rằng nếu sống thờ ơ, chậm chạp, con người sẽ dễ bỏ lỡ những khoảnh khắc đẹp nhất của đời mình. Vội vàng không cổ vũ lối sống buông thả mà nhắc nhở mỗi người cần sống tích cực, biết trân trọng hiện tại, dám yêu, dám ước mơ và cống hiến. Bài thơ giúp tôi thay đổi thái độ sống: không trì hoãn, không lãng phí thời gian, biết quý trọng tuổi trẻ như một món quà vô giá. Đó là lời thức tỉnh nhẹ nhàng nhưng mạnh mẽ đối với mỗi người trẻ hôm nay.

Bài giảng: Vội vàng - Cô Phương Thảo (Giáo viên VietJack)

Xem thêm các bài Soạn văn lớp 12 Kết nối tri thức ngắn nhất, hay khác:

• Trở về
• Hồn Trương Ba, da hàng thịt
• Thực hành tiếng Việt trang 114
• Viết bài phát biểu trong lễ phát động một phong trào hoặc một hoạt động xã hội
• Thuyết trình về một vấn đề liên quan đến cơ hội và thách thức đối với đất nước

Xem thêm các tài liệu học tốt lớp 12 hay khác:

• Soạn văn 12 Kết nối tri thức (hay nhất)
• Soạn văn 12 Kết nối tri thức (ngắn nhất)
• Soạn Chuyên đề Văn 12 Kết nối tri thức
• Giải lớp 12 Kết nối tri thức (các môn học)
• Giải lớp 12 Chân trời sáng tạo (các môn học)
• Giải lớp 12 Cánh diều (các môn học)

---